SÀI GÒN CỦA TÔI

By PhanDungme

Sài Gòn dở hơi như khi em hờn dỗi

Chợt khóc chợt cười như chợt nắng chợt mưa

Sài Gòn vô tư như cặp đùi rất ngộn

Và cũng trầm tư như mắt chị tôi buồn.

@

Từng giọt cà phê rơi như niềm tâm sự

Quán Trịnh la cà trong một tối phiêu du

Từng khúc cua ngang như cướp đường cướp chợ

Đại lộ chen nhau trong nắng gió bụi mù.

@

Căng cứng sục sôi ồn ào thành phố trẻ

Bỗng chợt buốt lòng văng vẳng tiếng ầu ơ

Rồi có một chiều bàn chân ta chững lại

Phố thị mênh mang đâu một cõi đi về!

More...

Trường ơi!

By PhanDungme

Ngày xưa cả nước gần như chỉ có một trường công lập trường Quốc học dành cho những học sinh Vip còn lại ở các  làng quê học trò học ở nhà thầy. Họa hiếm lắm ở một tỉnh thành nào đó mới có một nhóm các nhà Nho tâm huyết mở một vài trường tư thục.

Sang thời Pháp thuộc ngoài một số trường công do Chính phủ Bảo hộ và triều đình phong kiến mở còn lại hầu hết là trường tư. Tuy nhiên số lượng cũng không nhiều.

Trường học chỉ thực sự nở rộ sau thời kỳ Cách mạng Tháng Tám thời kỳ diệt "Giặc dốt" của Bình dân học vụ. Giáo dục lên ngôi trường mở khắp mọi nơi đa dạng về hình thức người người đi học nhà nhà đi học và phải cảm ơn thời kỳ này đã đưa dân Việt Nam từ một dân tộc nghèo nàn tăm tối (95% dân số mù chữ) trở thành một dân tộc có tốc độ xóa mù chữ nhanh nhất hành tinh.

Và trường được tôn vinh ở khắp mọi nơi người ta đua nhau xây dựng trường lớp. Trường được đặt ở những vị trí trung tâm của địa phương trên những mảnh đất đẹp nhất được xây dựng bằng những vật liệu tốt nhất. (Thử hình dung xem thời kỳ ấy đa số nhà dân vùng nông thôn là nhà tranh vách đất mà ngôi trường khang trang tường gạch quét vôi trắng xoá mái ngói đỏ tươi vườn trường rộng rãi nhiều cây bóng mát thật là một Thiên đường.)

"Trường em mái ngói đỏ hồng

Mọc lên tươi thắm giữa đồng lúa xanh

Gió về đồng lúa reo quanh

Vẫy chào những bước chân nhanh tới trường".

Đẹp biết bao và đáng yêu biết bao! Thảo nào thời ấy các thầy cô quên mình hiến trọn tâm lực cho sự nghiệp giáo dục trồng người. Vì ở một ngôi trường thần tiên như thế được mọi người tôn vinh ai mà chả phấn khởi hy sinh cho thế hệ mai sau.

Vào thời ấy đất trường là đất thiêng liêng không ai có ý định lấn sân cướp đất. Ai cũng nghĩ trường là nơi dành cho thế hệ tương lai và chả cần khẩu hiệu "Hãy dành những gì tốt nhất cho thế hệ trẻ" hay "Xây dựng trường học thân thiện" hoặc "Xây dựng trường học Xanh-Sạch-Đẹp" rồi "Cơ quan văn hoá" rồi linh tinh đủ mọi phong trào thi hay đua gì gì đó như bây giờ mà trường vẫn xanh vẫn đẹp vẫn thoáng. Có vườn sinh vật có cây bóng mát có bồn hoa cây cảnh sân thể dục ao trường ....

Rồi cải cách đổi mới những ngôi trường Phổ thông cơ sở được tách làm đôi: Trường Tiểu học và trường Trung học Cơ sở. Và thế là đất trường bỗng chia 2 bờ Nam - Bắc. Cảnh quan cũ bị phá vỡ cơ sở vật chất chặt đôi lâm vào cảnh thiếu thốn kính thưa các loại thứ. Những ông Đày tớ nảy ra sáng kiến "Đổi đất lấy công trình" và thừa cơ xà xẻo đất trường. Sơn hà vốn bị rạch đôi nay lại thêm quan tham gặm bớt và thế là những "Ngôi trường của thế kỷ 21" ra đời.

"Ngôi trường của thế kỷ 21" là những ngôi trường mà ở đó đa số đất dùng cho việc xây dựng phòng học (Xây gần hết đất chồng đôi ba tầng mà vẫn thiếu phòng).  Sân chơi chung với sân thể dục. Không có vườn trường và đừng bao giờ nghĩ đến việc làm sao cho học sinh thấy được cái hay của câu thơ: "Ao trường vẫn nở hoa sen bờ tre vẫn chú dế mèn vuốt râu." Là những khối bê tông chắc chắn như niềm tin vào tương lai. Xung quanh truờng đâu còn đồng lúa là những hộ dân khôn khéo mua được đất trường họ xây nhà quay mặt ra đường còn công trình phụ đặt ở phía sau nhà - và là trước mặt nhà trường. Và thế là ngôi trường của thế kỷ 20 với mái ngói đỏ hồng lạc hậu được thay bằng ngôi trường thế kỷ 21 hiện đại kiên cố:

"Trường em tôn lợp đỏ hồng

Mọc lên ở giữa những công trình phù (phụ)

Ngây ngô cơn gió mùa thu

Vào trường lại hỏi nhà tù nào đây?".

Trường ơi cũng một kiếp trường sao mà nhiều đổi thay quá vậy? Hết thay tên đổi họ rồi lại đổi thịt thay da. Trường ngày càng vươn cao và đất trường ngày càng thu hẹp. Ngày ngày những con mắt thèm thuồng của những Ngài Đày tớ vẫn đang săm soi gặm nhấm đất trường. (Ở nông thôn chúng em gọi là "kháo" đất trường).

Tôi mơ đến một ngày có một mái trường mà ở đó có đầy đủ các phòng học tập phòng chức năng có vườn trường sân trường sân thể dục thể thao có ao trường và có ... như cái trường của một thời đã có. Liệu giấc mơ này có quá cao không?

More...

Ru bố

By PhanDungme

 

Chưa biết nói con đã đòi ru bố
Tiếng à ơi ngọng nghịu chẳng nên lời
Chiều con gái bố đành lim dim ngủ
Chợt thấy mình thanh thản thuở bên nôi.
@
Ru gì vậy hỡi con cò bé bé?
Bay về đâu? Bay vào khúc dân ca.
Có chú chuột bỏ nhà đi đâu vắng
Để cô mèo mong ngóng chợ đường xa.
@
Bố chong mắt suốt một thời lận đận
Lời ông ru văng vẳng cõi đồng dao
Mắt muốn ngủ mà cõi lòng thao thức
Sợ bỏ quên bao kỷ niệm ngọt ngào.
@
Mênh mang lắm con ơi miền cổ tích
Sẽ theo con muôn nẻo bước đường xa
Này Én Nhỏ miền yêu thương của bố
Bố đang bay trong cõi mộng ngọc ngà!

More...

Ru con

By PhanDungme

 

Này nhé con mặt trời riêng của bố
Trời ngoài kia đang mưa bụi mịt mù
Con ngõ nhỏ co ro trong lầy lội
Đang cựa mình rung theo những lời ru.
@
Này nhé con mặt trời riêng của bố
Ngủ đi con mơ những giấc mơ hồng
Đôi môi bé nở nụ cười thánh thiện
Bố thấy lòng nồng ấm những chiều đông.
@
Bố lặn lội nửa quãng đời phiêu bạt
Neo lại đây bên giấc ngủ êm đềm
Chân đạp sóng bật cười chân rón rén
Bước nhẹ nhàng theo giấc ngủ từng đêm.
@
Ngoài kia nắng ngoài kia mưa gió bão

Mặt trời ơi! Cứ tỏa nắng rạng ngời

Con sẽ lướt qua muôn vàn gian khó

Bằng nụ cười kiêu hãnh nở trên môi.

More...

Mưa đêm

By PhanDungme

Giọt thương giọt nhớ giọt tương tư
Se sắt rơi trong gió giao mùa
Giọt sầu giọt tủi hờn cay đắng
Nén tự ngàn xưa chợt vỡ òa ...

More...

Tản mạn với trầu cau

By PhanDungme

 

Nhớ thương dâng bà nội và tặng những người còn giữ tục ăn trầu!

Có lẽ đã từ lâu lắm miếng trầu đã gắn bó với  người Việt được coi như Quốc hồn Quốc túy. Theo huyền sử miếng trầu được sinh ra bởi tình vợ chồng thuỷ chung son sắt; tình anh em keo sơn gắn bó; lòng tự trọng; đức hy sinh cao cả và cả sự cố chấp nữa mà trở nên thắm thiết đến nồng nàn ...

Miếng trầu đã đi vào văn học sử nước nhà với nữ sỹ họ Hồ đa đoan bạc phận lần đầu tiên trong làng văn Việt một người mà dũng cảm hơn nữa khi người đó là Phụ nữ dám đem cả cái tên - cái tôi nguyên nghĩa của mình vào văn chương:

More...

Mùa xuân

By PhanDungme

Có một đàn bươm bướm trắng
Đùa trên vạt cỏ xanh non
Lẫn vài bông hoa tim tím
Nắng vàng nhẹ lay dập dờn
@
Có tiếng chồi non tí tách
Xen trong tiếng gió rì rào
Có tiếng chim sâu lích chích
Sau vườn xôn xao xôn xao
@
Anh nghe cõi lòng nhẹ bẫng
Khi em nở một nụ cười
Trên làn môi đau tê tái
Thế là mùa xuân em ơi!

More...

Thầy ơi!

By PhanDungme

Lại sắp đến ngày 20-11 ngày mà bọn con cứ gọi đùa là ngày giỗ của ngành! Nhớ cái dạo xưa thuở thày còn chúng con lại xúm xít kéo nhau đến nhà thày và mặc dù đứa nào cũng đã lập gia đình và có con có cái nhưng vẫn cứ hồn nhiê vẫn cứ trèo cây hái quả phá phách vườn nhà thày. Ăn uống cười nói đùa trêu nhau đến phát rồ như trẻ nhỏ và thày lại cười cái cười độ lượng và thật hiền biết bao...
Ngày thày sắp ra đi chúng con đến nhà thày không khóc nhưng đứa nào cũng rưng rưng nước mắt. Thày cầm tay từng đứa nụ cười đớn đau nhưng cố tỏ thật vui thày không nói câu nào nhưng ánh mắt chứa chan bao tình cảm chúng con soi trong đó vẫn có cái gì đó thật thanh thản lạ thường thật thanh thản như khi thày bắt tay từng đứa khi thày còn khỏe mạnh. Chúng con hiểu thày gửi gắm lại thật nhiều cho chúng con! Và khi ra về chúng con chẳng ai nói với ai câu nào lặng lẽ ai đi dường nấy nhưng trong lòng mỗi đứa như có sợi dây vô hình thắt chúng con lại gần nhau hơn và như thấy cần cho nhau hơn ...
Bộn bề lo toan cho cuộc mưu sinh ngày thày ra đi con không về được lặng lẽ thắp nén tâm nhang thành kính tiễn đưa thày và đêm đó ngồi buồn con bỗng lấy sổ tay ghi nắn nót tên thày và tên từng đứa bạn trang giấy chợt nhòe vì vô tình con khóc lạ là đã từ lâu con tự hứa không bao giờ cho nước mắt chảy ra ngoài ...
Hôm nay sau những ngày mưa dầm cỏ cây chết úng và xơ xác. Nghĩa trang càng hiu hắt khi con gió báo bão thổi qua xao xác. Mộ thày nằm bình yên như bao nấm mồ khác lặng lẽ. Con đứng bên mồ và nén tâm nhang. Con bỗng nhớ bàn tay thày bàn tay ấm áp ngày xưa và cả bàn tay lạnh lẽo ngày thày sắp mất. Con chợt hiểu chết đâu là mất thày vẫn còn và đang dìu dắt bước con đi!

More...

Cái nhìn

By PhanDungme

      Giáo sư Nguyễn Lân Dũng là một trong những nhà trí thức hàng đầu Việt Nam. Ông là đại biểu Quốc hội 3 khóa liền và là người đã có 52 năm gắn bó với giáo dục nước nhà. Ông là người sâu sắc hóm hỉnh có cách nói chuyện sinh động dễ hiểu. Sau đây xin trích cuộc nói chuyện giữa ông (GSNLD) và nhà báo Đỗ Lãng Quân (PV) bài đăng trên báo Vietimes số ra ngày 20/2/2008. 

More...

Mưa

By PhanDungme

Mưa vùi dập cánh hoa bèo mỏng mảnh
Tan nát chiều trôi nổi dặm trùng xa
Mưa hắt hủi con bướm vàng cô quạnh
Bay vật vờ trong những bãi tha ma.
@
Chiều thê thảm lê thê đường em bước
Mưa nhạt nhòa hóa lạ lối đi quen
Mưa thấm đỏ trong mắt nhìn đổ lệ
Buốt niềm thương tim nặng những ưu phiền.
@
Mưa mài bén những trang hồng kỷ niệm
Gọt tim em trăm vạn nhát lạnh lùng
Người yêu hỡi sao đoạn đành ly biệt
Để cho người ở lại cũng là không?
@
Chiều hoang vắng mưa chẳng là tri kỷ
Em ngập chìm trong cô quạnh niềm côi ...
Con chim lạ bên vệ đường thảng thốt
Hốt nhiên kêu rồi vỗ cánh lên trời!

More...